Narkozi.com » დაავადებები » ნევროპათოლოგია

შა­კი­კის მარ­თვა

შა­კი­კის მარ­თვაყმაწ­ვი­ლე­ბის 17% და გო­გო­ნე­ბის 30% ჰქო­ნია შა­კი­კი ცხოვ­რე­ბის სხვა­დას­ხვა მო­მენ­ტში. ზუს­ტად არა­ვინ არ იცის, რა­ტომ აწუ­ხებთ ადა­მი­ა­ნებს სის­ხლძარ­ღვე­ბით გა­მოწ­ვე­უ­ლი თა­ვის ტკი­ვი­ლი, თუმ­ცა გარ­კვე­ულ როლს თა­მა­შობს ასა­კი და მემ­კვიდ­რე­ო­ბა. ჩვე­უ­ლებ­რივ შა­კი­კი იწ­ყე­ბა სქე­სობ­რი­ვი მომ­წი­ფე­ბის პე­რი­ოდ­ში და სრულ­დე­ბა, რო­დე­საც ადა­მი­ა­ნი გა­და­ა­ბი­ჯებს 45 წელს. ხში­რად ამ და­ა­ვა­დე­ბას მემ­კვიდ­რე­ო­ბი­თი ხა­სი­ა­თი აქვს.
თა­ვის ტკი­ვი­ლი შე­იძ­ლე­ბა იყოს სხვა­დას­ხვა ინ­ტენ­სი­ვო­ბის და ჩვე­უ­ლებ­რივ თა­ვის მხო­ლოდ ერთ ნა­წილ­ში კონ­ცენ­ტრირ­დე­ბა. ტკი­ვილს ახ­ლავს გულ­ზიდ­ვა და ღე­ბი­ნე­ბა, ასე­ვე ჰი­პერ­მგრძნო­ბე­ლო­ბა სი­ნათ­ლის და ხმა­უ­რის მი­მართ.
რო­გორც წე­სი, თა­ვის ტკი­ვილს რა­ი­მე მი­ზე­ზი აქვს საკ­ვე­ბი, სტრე­სი, სი­ნათ­ლე, ბევ­რი ან პი­რი­ქით, ცო­ტა ძი­ლი. თა­ვის ტკი­ვი­ლის მი­ზე­ზის მი­უ­ხე­და­ვად, ის იწ­ვევს ფი­ზი­ო­ლო­გი­უ­რი ცვლი­ლე­ბე­ბის კას­კადს. სის­ხლის, ჰორ­მო­ნე­ბის და ტვი­ნის ქი­მი­უ­რი ნივ­თი­ე­რე­ბე­ბის კომ­პო­ნენ­ტე­ბის რთუ­ლი ურ­თი­ერ­თქმე­დე­ბის გა­მო თა­ვის სის­ხლძარ­ღვე­ბი ვიწ­როვ­დე­ბა და სის­ხლის მი­მოქ­ცე­ვა მცირ­დე­ბა. სის­ხლძარ­ღვე­ბი რე­ა­გი­რე­ბენ ამა­ზე აქ­ტი­უ­რი გა­ფარ­თო­ე­ბით. ყვე­ლა­ფე­რი ეს ქი­მი­ურ ნივ­თი­ე­რე­ბებ­თან და ჰორ­მო­ნებ­თან ერ­თად არ­ტე­რი­ებს გან­სა­კუთ­რე­ბით მგრძნო­ბელს ხდის ტკი­ვი­ლის მი­მართ და იწ­ვევს ინ­ტენ­სი­ურ, პულ­სი­რე­ბად შა­კიკს. რო­დე­საც საწ­ყი­სი შე­კუმ­შვა და სის­ხლის მი­მოქ­ცე­ვის შემ­ცი­რე­ბა მნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნია, სწო­რედ მა­შინ ჩნდე­ბა კლა­სი­კუ­რი შა­კი­კი.
სტან­დარ­ტულ წა­მალს, ერ­გო­ტა­მინს, რო­მელ­საც შე­უძ­ლია თა­ვის ტკი­ვი­ლის გა­ყუ­ჩე­ბა, გვერ­დი­თი მოვ­ლე­ნე­ბი აქვს (ერ­გო­ტა­მი­ნი შე­დის კო­ვე­ტა­მი­ნის და ბე­ლო­ი­დის შე­მად­გენ­ლო­ბა­ში). სა­ბედ­ნი­ე­როდ, არის სხვა ეფექ­ტუ­რი სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბიც.

დაწვრილებით


რო­გორ გან­ვი­კურ­ნოთ დეპ­რე­სი­ის­გან

რო­გორ გან­ვი­კურ­ნოთ დეპ­რე­სი­ის­განარა­ვინ დაზ­ღვე­უ­ლი არ არის ნაღ­ვე­ლის მო­წო­ლის­გან. ,,მე­ნატ­რე­ბი~ ამ ,,მე­ზიზ­ღე­ბი~ ასე­თი სა­ე­ხის დეპ­რე­სია ნე­ბის­მი­ე­რი ჩვენ­გა­ნის­თვის არის ცნო­ბი­ლი.
უხა­სი­ა­თო­ბა დეპ­რე­სი­ის ყვე­ლა­ზე ნა­თე­ლი მხა­რე. სე­რი­ო­ზუ­ლი დეპ­რე­სია ის მდგო­მა­რე­ო­ბა, რო­დე­საც იც­ვლე­ბა ყვე­ლა ჩვე­ნი მენ­ტა­ლუ­რი გრძნო­ბე­ბი. სიმ­პტო­მე­ბი შემ­დეგ­ნა­ი­რია: სწრა­ფი დაღ­ლა, უძი­ლო­ბა ან პი­რი­ქით ძა­ლი­ან ხან­გრძლი­ვი ძი­ლი, სექ­სუ­ა­ლუ­რი სურ­ვი­ლის და­კარ­გვა, საკ­ვე­ბის არე­უ­ლად მი­ღე­ბა, შფოთ­ვა, ფო­ბია, უსუ­სუ­რო­ბა, უი­მე­დო­ბა, გა­ღი­ზი­ა­ნე­ბა, სო­ცი­ა­ლუ­რი იზო­ლა­ცია და ფი­ზი­კუ­რი სი­სუს­ტეც კი, რო­გო­რი­ცაა ტკი­ვი­ლი გუ­ლის არე­ში, ღე­ბი­ნე­ბა, ადა­მი­ა­ნი იყი­ნე­ბა, აწუ­ხებს მო­მა­ტე­ბუ­ლი ოფ­ლი­ა­ნო­ბა, უბუჟ­დე­ბა კი­დუ­რე­ბი.
ეს სიმ­პტო­მე­ბი ისე­თი გავ­რცე­ლე­ბუ­ლი არ არის, რო­გორც ცუ­დი გუ­ნებ-გან­წყო­ბი­ლე­ბა, მაგ­რამ ყვე­ლა­ზე მე­ტად და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლია დეპ­რე­სი­ის­თვის.

დაწვრილებით


რა არის ვარიკოზი?

რა არის ვარიკოზი?ვენების ვარიკოზული გაფართოება ძალზედ გავრცელებული დაავადებაა. დღეისათვის ეს დაავადება აღენიშნება ყოველ მესამე ქალს და მეათე მამაკაცს და რაც მთავარია, ეს არის ძირითადად 40 წლამდე ასაკის შრომისუნარიანი ადამიანები.
ვენების ვარიკოზული გაფართოების დროს ზიანდება სხვადასხვა ორგანოების ვენები შესაბამისად, დაზიანებული სიხლძარღვების ადგილმდებარეობის მიხედვით დაავადებას სხვადასხვა გამოვლინება შეიძლება ჰქონდეს. ქვედა კიდურების ვენების ვარიკოზული გაფართოება, ბუასილი, ვარიკოცელე და კუჭისა და საყლაპავის ვენების გაგანიერება - პრაქტიკულად ერთი და იგივე დაავადებაა, მაგრამ ყველაზე უფრო ხშირად გვხვდება ქვედა კიდურების ვენების ვარიკოზული გაფართოება.
ვენები სისხლძარღვებია, რომლებითაც სისხლი მიედინება გულისაკენ. სისხლის დინება ხდება ქვედა კიდურების ვენებში ქვევიდან ზევით, ანუ დედამიწის მიზიდულობის ძალის საწინააღმდეგოდ. ეს ხდება რამდენიმე მექანიზმის წყალობით: არტერიებიდან სისხლის ჭავლის გადმოსროლით (უმნიშვნელო როლი), ქვედა კიდურების კუნთების შეკუმშვით (მოქმედებს, როგორც დგუში) და ვენებში არსებული სარქველების მუშაობით, რომლებიც ხელს უშლიან სისხლის ზევიდან ქვევით დინებას. სწორედ ამ სარქველების გაუმართავი მუშაობა იწვევს ვენური სისხლის მიმოქცევის გაუარესებას, რაც საბოლოოდ იწვევს ვენების კედლის ზედმეტად გაჭიმვას. ამის შედეგად სისხლის დინება ხდება ქაოსური, სისხლი გუბდება ქვედა კიდურების ვენებში, განსაკუთრებით კანქვეშა ვენებში, წნევა მათში იმდენად იზრდება, რომ სისხლძარღვების კედლები ვეღარ უძლებს და ბუშტის მსგავსად იწყებს გაბერვას.

დაწვრილებით


კოგნიტიური ფუნქციების დაქვეითება

ჰოლანდიელი მეცნიერების მიერ ჩატარებული კვლევის შედეგების მიხედვით, გულის უკმარისობის მქონე პაციენტებში ხშირია კოგნიტიური ფუნქციების დაქვეითება («Journal of the American Geriatrics Society» ნოემბრის გამოცემა).
”შემთხვევა-კონტროლი”-ს ტიპის კვლევის მიმდინარეობისას დოქტორი Raymond L. C. Vogels (Saint Lucas-Andreas Hospital, ამსტერდამი) და მისი კოლეგები სწავლობდნენ კოგნიტიური დისფუნქციის სიხშირესა და პატერნებს ქრონიკული შეგუბებითი უკმარისობის მქონე ამბულატორიულ ავადმყოფებში და ცდილობდნენ, მოეხდინათ დემოგრაფიული და კლინიკური კორელანტების იდენტიფიკაცია.
კვლევაში ჩართული იყო გულის შეგუბებითი უკმარისობის მქონე 62 ამბულატორიული პაციენტი, ასევე 53 ადამიანი საკონტროლო ჯგუფიდან, რომელთაც დადგენილი ქონდათ გულ-სისხლძარღვთა დაავადება, რომელიც არ იყო გართულებული გულის უკმარისობით (გულის დაავადებების მქონე საკონტროლო ჯგუფი) და 42 ჯანმრთელი სუბიექტი. ნეიროფსიქოლოგიური შეფასება მოიცავდა მენტალური სიჩქარის, შესრულების ფუნქციის, მეხსიერების, ენის და სივრცული მხედველობის ფუნქციის ტესტირებას.

დაწვრილებით


მწვანე ჩაი იცავს ადამიანებს პარკინსონის დაავადებისგან

მწვანე ჩაის შემადგენლობაში მყოფი პოლიფენოლები, რომლებსაც აქვთ ძლიერი ანტიოქსიდანტური თვისებები, იცავენ ტვინის უჯრედებს პარკინსონის დაავადებისგან.
იელის უნივერსიტეტის მკვლევარებმა წარმოადგინეს მათი ეფექტურობა ნერვული სისტემის მძიმე დეგენერაციული დაავადების ექსპერიმენტულ მოდელზე.
კვლევის ავტორმა, ბაოლუ ჩჟაომ და მისმა კოლეგებმა ჩაატარეს მწვანე ჩაის კვლევა. მათთვის უკვე ცნობილი იყო ის ფაქტი, რომ ამ მცენარეს გააჩნდა ნეიროპროტექტორული თვისებები.
კვლევის მიზანს წარმოადგენდა მწვანე ჩაის დადებითი ეფექტის დადგენა ცენტრალური ნერვული სისტემის დოფამინმაპროდუცირებელი უჯრედების სიკვდილობით გამოწვეულ პარკინსონის დაავადებაზე. დღესდღეობით არ არსებობს ამ დაავადების სპეციფიკური და ეფექტური მკურნალობის გზები, ამიტომაც ასეთი კვლევები დიდ ინტერესს იწვევს მეცნიერებში, მთელი მსოფლიოს მასშტაბით.

დაწვრილებით


აუტიზმი განკურნებადია

მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტის მკვლევარებმა აღმოაჩინეს აუტიზმის სამკურნალო პრეპარატი. ამჟამად მიმდინარეობს დასკვნითი კვლევები, რომლის დასრულების შემდეგ ექიმები კაცობრიობას წარუდგენენ ახალ, უნიკალურ წამალს. მიუხედავად იმისა, რომ ის ვერ შეძლებს აუტიზმის ყველა ფორმის მკურნალობას და მხოლოდ X ქრომოსომაზე არსებული გენის მუტაციით გამოწვეული აუტიზმის წინააღმდეგ იქნება მიმართული, ახალ კვლევას ძალზე დიდი მნიშვნელობა ენიჭება ამ დაავადებისგან განკურნების სფეროში.
აუტიზმი არის დაავადება, რომელიც არ აძლევს ადამიანს სხვა ადამიანებთან ურთიერთობის საშუალებას და იწვევს მარტოობის შეგრძნებას. დაავადება საკმაოდ ადრეულ ასაკში ყალიბდება. როგორც მასაჩუსეტსის ტექნოლოგიური ინსტიტუტის ნევროლოგმა, მარკ ბეარმა განაცხადა, მეცნიერები დარწმუნებულნი არიან იმაში, რომ შეძლებენ მკურნალობის მეთოდის სრულყოფას და დაეხმარებიან ბავშვებს აუტიზმის ყველა ფორმისგან განკურნებაში.
ყოველი 150 ბავშვიდან 1 დაავადებულია აუტიზმით და ეს ციფრი სულ უფრო მატულობს. დაავადების გამომწვევი ზუსტი მიზეზი უცნობია. თუმცა ცნობილია ის, რომ ეს დაკავშირებულია გენთა სიმრავლესთან, განსაკუთრებით კი - მუტანტურ გენებთან.

დაწვრილებით


პარკინსონის დაავადება

მკვლევარებმა მოახდინეს პარკინსონის დაავადების გამომწვევი მიზეზის იდენტიფიცირება

აშშ - სენტ-ლუისის უნივერსიტეტთან არსებული სამედიცინო სკოლის მეცნიერებმა აღმოაჩინეს ტვინში არსებული ქიმიკატი, რომელიც იწვევს პარკინსონის დაავადებას. ცილა, სახელად ალფა-სინუკლეინი, ასრულებს მთავარ როლს ნევროლოგიური დარღვევის განვითარებაში. ის აღმოჩენილია ტვინის სხვადასხვა უბანში და იწვევს ჰორმონ დოპამინის წარმომქმნელი უჯრედების კვდომას.
ამჟამად, პარკინსონის დაავადების მკურნალობის გზას ძირითადად დაკარგული დოპამინის შეცვლა წარმოადგენს, რათა შეჩერებულ იქნას დაავადების ფორმირება. ახალი აღმოჩენის თანახმად, მედიკოსები შეძლებენ ნეიროდამცველი თერაპიის შემუშავებას დოპამინის წარმომქმნელი უჯრედების სიკვდილის შეჩერების მიზნით.

დაწვრილებით