თხა­წარ­თხა­ლა | Chamaenerium angustifolium (L) Scop

ქლა­მი­დი­ო­ზი ბაქ­ტე­რი­უ­ლი ინ­ფექ­ცი­აა, რო­მე­ლიც სქე­სობ­რი­ვი გზით გა­და­ე­ცე­მა. მი­უ­ხე­და­ვად იმი­სა, რომ ეს და­ა­ვა­დე­ბა საკ­მა­ოდ ხში­რია, ხში­რად და­ფა­რუ­ლად მიმ­დი­ნა­რე­ობს. ინ­ფი­ცი­რე­ბუ­ლი ქა­ლე­ბის ნა­ხევრს და ინ­ფი­ცი­რე­ბუ­ლი მა­მა­კა­ცე­ბის მე­ოთ­ხედს და­ა­ვა­დე­ბის ნიშ­ნე­ბი არ აღე­ნიშ­ნე­ბა. და­ა­ვა­დე­ბის სიმ­პტო­მე­ბია: გა­მო­ნა­ყო­ფი სას­ქე­სო ორ­გა­ნო­ე­ბი­დან, ტკი­ვი­ლი შარ­დვის დროს. თუ და­ა­ვა­დე­ბას არ უმ­კურ­ნა­ლებთ, შე­იძ­ლე­ბა გა­მო­იწ­ვი­ოს საშ­ვი­ლოს­ნოს­გა­რე­შე ორ­სუ­ლო­ბა და უნა­ყო­ფო­ბა.
ქლა­მი­დი­ო­ზის ად­რე­ულ სტა­დი­ა­ზე გა­მოვ­ლე­ნას ად­რე აძ­ნე­ლებ­და ძვი­რად­ღი­რე­ბუ­ლი და ხან­გრძლი­ვი ანა­ლი­ზი. ქლა­მი­დი­ე­ბი ცუ­დად ვი­თარ­დე­ბი­ან ლა­ბო­რა­ტო­რი­ულ პი­რო­ბებ­ში და, რო­გორც წე­სი, ანა­ლი­ზე­ბი არა­ფერს აჩ­ვე­ნებ­და.

ჰერ­პე­სის სა­ხე­ო­ბას, რო­მე­ლიც სას­ქე­სო ორ­გა­ნო­ებს აზი­ა­ნებს, 2 ტი­პის მარ­ტი­ვი ჰერ­პე­სის ვი­რუ­სი ეწო­დე­ბა. ეს ძა­ლი­ან გა­დამ­დე­ბი და­ა­ვა­დე­ბაა, რო­მე­ლიც გა­და­დის პი­რა­დი, აუ­ცი­ლე­ბე­ლი არ არის სქე­სობ­რი­ვი, ურ­თი­ერ­თო­ბი­სას. თქვენ შე­გიძ­ლი­ათ ხე­ლით გა­და­ი­ტა­ნოთ ვი­რუ­სი ტუ­ჩე­ბი­დან თვა­ლებ­ზე. ინ­ფექ­ცი­ის პირ­ვე­ლი ნიშ­ნე­ბია ქა­ვი­ლი და შე­შუ­პე­ბა, რო­მე­ლიც ზო­მებ­ში იმა­ტებს,გა­მო­ნა­ყარ­ში გა­და­იზ­რდე­ბა და ძა­ლი­ან მტკივ­ნე­უ­ლია. მა­მა­კა­ცებ­ში გა­მო­ნა­ყა­რი შე­იძ­ლე­ბა გაჩ­ნდეს ასო­ზე, ზოგ­ჯერ სა­თეს­ლე პარ­კზე და დუნ­დუ­ლე­ბის ში­და მხა­რეს; ქა­ლებ­ში გა­მო­ნა­ყა­რი ჩნდე­ბა გა­რე სას­ქე­სო ორ­გა­ნო­ე­ბის არე­ში, სა­შო­ში და საშ­ვი­ლოს­ნოს ყელ­ზე. ჰერ­პე­სი გრძელ­დე­ბა ერ­თი­დან სამ კვი­რამ­დე. ჩვე­უ­ლებ­რივ და­ა­ვა­დე­ბის ნიშ­ნე­ბი დრო­თა გან­მავ­ლო­ბა­ში ქრე­ბა, მაგ­რამ ზო­გი­ერთ შემ­თხვე­ვა­ში ჰერ­პე­სის გა­მო­ნა­ყა­რი შე­იძ­ლე­ბა რამ­დე­ნი­მე კვი­რა, ან თვე, დარ­ჩეს. მა­ში­ნაც კი, რო­დე­საც კან­ზე გა­მო­ნა­ყა­რი არ არის, ეს არ ნიშ­ნავს, რომ და­ა­ვა­დე­ბა არ გავ­რცელ­დე­ბა.
არ­სე­ბობს ჰერ­პე­სის მკურ­ნა­ლო­ბის ეფექ­ტუ­რი სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი. აციკ­ლო­ვი­რი (Aცყცლოვირ). ,,აციკ­ლო­ვი­რი დღემ­დე რჩე­ბა ჰერ­პე­სის სა­წი­ნა­აღ­მდე­გო სა­უ­კე­თერ­სო სა­შუ­ა­ლე­ბად~, ამ­ბობს ქე­რო­ლინ მებ­რი, რო­მე­ლიც მუ­შა­ობს ჰერ­პე­სის მკურ­ნა­ლო­ბის ცენ­ტრში, ჩრდი­ლო­ეთ კა­ლი­ფორ­ნი­ა­ში. ის ამ­ბობს, რომ ჯერ­ჯე­რო­ბით არ არ­სე­ბობს წა­მა­ლი, რო­მე­ლიც ეფექ­ტუ­რო­ბით აციკ­ლო­ვირს შე­ედ­რე­ბა. ვი­რუ­სის სა­წი­ნა­აღ­მდე­გო სამ­კურ­ნა­ლო პრე­პა­რა­ტი სა­მი სა­ხით გა­მო­დის: ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი კრე­მი, აბე­ბი და ინექ­ცი­ის სა­ხით, რო­მე­ლიც კეთ­დე­ბა და­ა­ვა­დე­ბის სე­რი­ო­ზულ შემ­თხვე­ვებ­ში.

შე­იძ­ლე­ბა არც იცით, რომ ეპი­დი­დი­მი­სი (სა­თეს­ლის და­ნა­მა­ტი) გაქვთ. ეპი­დი­დი­მი სა­თეს­ლის დაკ­ლაკ­ნილ-მი­ლა­კო­ვა­ნი და­ნა­მა­ტი, რო­მელ­შიც ინა­ხე­ბა სპერ­მა. ,,ეპი­დი­დი­მი­ტი ეს და­ა­ვა­დე­ბის სა­ხელ­წო­დე­ბაა სა­თეს­ლის და­ნა­მა­ტის ან­თე­ბა, საკ­მა­ოდ ხში­რად გვხვდე­ბა~, ამ­ბობს მე­დი­ცი­ნის დოქ­ტო­რი რი­ჩარდ ბერ­გე­რი, ურო­ლო­გი სი­ეტ­ლი­დან.
ან­თე­ბის ძი­რი­თა­დი მი­ზე­ზი უც­ნო­ბია, თუმ­ცა ზო­გი­ერ­თი სპე­ცი­ა­ლის­ტი ფიქ­რობს, რომ ეს არის სქე­სობ­რი­ვი გზით გა­და­ცე­მუ­ლი და­ა­ვა­დე­ბის (მა­გა­ლი­თად, ქლა­მი­დი­ო­ზის ან გო­ნო­რე­ის), ან შარ­დგა­მომ­ყვა­ნი სის­ტე­მის ინ­ფექ­ცი­ის შე­დე­გი. გა­მომ­წვე­ვი მი­ზე­ზის მი­უ­ხე­და­ვად, ავად­მყო­ფო­ბის სიმ­პტო­მე­ბი ერ­თნა­ი­რია უე­ცა­რი ტკი­ვი­ლი სა­თეს­ლე­ებ­ში, სა­თეს­ლე პარ­კის შე­შუ­პე­ბა და გა­მაგ­რე­ბა. მკურ­ნა­ლო­ბაც ერ­თნა­ი­რია ან­ტი­ბი­ო­ტი­კე­ბის ათ­დღი­ა­ნი კურ­სი. ნე­ბის­მი­ე­რი უჩ­ვე­უ­ლო ტკი­ვი­ლი ექიმ­მა უნ­და გა­მო­იკ­ვლი­ოს და უმ­კურ­ნა­ლოს. ექი­მი უა­ით­ჰე­დი გაფ­რთხი­ლებთ, ,,რო­გორც წე­სი, სა­თეს­ლის კი­ბო­თი და­ა­ვა­დე­ბის რის­კის ჯგუფს მი­ე­კუთ­ვნე­ბი­ან 20-დან 35 წლამ­დე მა­მა­კა­ცე­ბი~. აი, რამ­დე­ნი­მე რჩე­ვა, რო­მე­ლიც და­გეხ­მა­რე­ბათ შე­ამ­ცი­როთ ტკი­ვი­ლი და და­აჩ­ქა­როთ გან­კურ­ნე­ბა.

უძ­ვე­ლეს დრო­ში ბერ­ძე­ნი ექი­მე­ბი ამ და­ა­ვა­დე­ბას ,,დი­ა­ბეტს~ უწო­დებ­დნენ, რაც ,,შად­რე­ვანს~ ნიშ­ნავს, რად­გან ამ და­ა­ვა­დე­ბის მქო­ნე ადა­მი­ა­ნებს ხში­რი შარ­დვა ახა­სი­ა­თებ­დათ. ამ სა­ხელ­წო­დე­ბას და­უ­მა­ტეს ,,ნულლიტუს~, რაც ლა­თი­ნუ­რად ნიშ­ნავს ,,თაფ­ლი­სა~, რად­გან დი­ა­ბე­ტით და­ა­ვა­დე­ბუ­ლე­ბის შარდს მოტ­კბო სუ­ნი აქვს მას­ში შე­მა­ვა­ლი შაქ­რე­ბის დი­დი რა­ო­დე­ნო­ბის გა­მო.
ეს გან­საზ­ღვრე­ბე­ბი უკ­ვე ორი ათა­სი წე­ლია ცნო­ბი­ლი. ორი­ვე ერ­თად ისი­ნი გა­მო­ხა­ტა­ვენ და­ა­ვა­დე­ბის არსს: სიკ­ვდი­ლის შე­საძ­ლებ­ლო­ბა სის­ხლი­დან შაქ­რის შე­უთ­ვი­სებ­ლო­ბის გა­მო. და­ა­ვა­დე­ბის ფორ­მის მი­ხედ­ვით შემ­დე­გი სიმ­პტო­მე­ბია შე­საძ­ლე­ბე­ლი: ავად­მყო­ფი არ, ან ვერ, გა­მო­ი­მუ­შა­ვებს ჰორ­მონ ინ­სუ­ლინს, რის გა­მოც ორ­გა­ნიზ­მი ვერ ით­ვი­სებს გლუ­კო­ზას სის­ხლის შა­ქარს. გლუ­კო­ზა ორ­გა­ნიზ­მის მთა­ვა­რი საწ­ვა­ვია, უჯ­რე­დე­ბის მნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნი საკ­ვე­ბი. ინ­სუ­ლი­ნის გა­რე­შე პრო­დუქ­ტებ­ში შე­მა­ვა­ლი შა­ქა­რი სის­ხლში გროვ­დე­ბა. ორ­გა­ნიზ­მი ცდი­ლობს თა­ვი­დან მო­ი­ცი­ლოს გლუ­კო­ზა და ჭარბ რა­ო­დე­ნო­ბას შარ­დში გა­მო­ყოფს. ამის გა­მო შარდს მოტ­კბო სუ­ნი აქვს.
რა არის ამა­ში ცუ­დი? მოკ­ლე დრო­ში სის­ხლში შაქ­რის მა­ღა­ლი (ჰი­პერ­გლი­ცე­მია), ან და­ბა­ლი, (ჰი­პოგ­ლი­ცე­მია) რა­ო­დე­ნო­ბა ერ­თი და­ა­ვა­დე­ბის ორი უკი­დუ­რე­სო­ბაა, რო­მელ­მაც შე­იძ­ლე­ბა გა­მო­იწ­ვი­ოს ხში­რი თავ­ბრუს­ხვე­ვა, ,,გრძნო­ბის და­კარ­გვა~ და სიკ­ვდი­ლიც კი.

ფა­ღა­რა­თი შე­იძ­ლე­ბა გა­მოწ­ვე­უ­ლი იყოს ორ­გა­ნიზ­მის მოთ­ხოვ­ნით გა­იწ­მინ­დოს შლა­კე­ბის­გან. შე­საძ­ლოა, ორ­გა­ნიზ­მი ცდი­ლობს გამ­ცნოთ, რომ თქვენ ისე­თი რამ ჭა­მეთ ან და­ლი­ეთ, რაც არ უნ­და მი­გერ­თვათ. ფა­ღა­რა­თი ასე­ვე შე­იძ­ლე­ბა იყოს ნაწ­ლა­ვე­ბის ან­თე­ბის, კუჭ-ნაწ­ლა­ვის ტრაქ­ტის სე­რი­ო­ზუ­ლი და­ა­ვა­დე­ბის გა­მოვ­ლი­ნე­ბა.
ეჭ­ვებ­მა რომ არ დაგ­ტან­ჯოთ, ფა­ღა­რა­თის დროს მი­მარ­თეთ ექიმს. ექიმს აუ­ცი­ლებ­ლად უნ­და მი­მარ­თოთ, თუ სამ დღე­ზე მეტ ხანს ფა­ღა­რათს ახ­ლავს მო­მა­ტე­ბუ­ლი ტემ­პე­რა­ტუ­რა, სის­ხლი გა­ნა­ვალ­ში, ღე­ბი­ნე­ბა. უმე­ტეს შემ­თხვე­ვა­ში ფა­ღა­რა­თი ორ-სამ დღე­ში გა­გივ­ლით. აი, რამ­დე­ნი­მე რჩე­ვა, რო­გორ უნ­და უშ­ვე­ლოთ თავს ფა­ღა­რა­თის დროს და რო­გორ უნ­და აი­ცი­ლოთ თა­ვი­დან იგი.
სძლი­ეთ ფა­ღა­რათს

ზოგ შემ­თხვე­ვა­ში სამ­კურ­ნა­ლო სა­შუ­ა­ლე­ბე­ბი, რომ­ლე­ბიც აფ­თი­ა­ქებ­ში იყი­დე­ბა, კარ­გად მოქ­მე­დე­ბენ. მაგ­რამ მა­თი რე­გუ­ლა­რუ­ლი მი­ღე­ბა არა­გო­ნივ­რუ­ლია. სა­მე­დი­ცი­ნო პრე­პა­რა­ტებ­მა შე­იძ­ლე­ბა ნე­გა­ტი­უ­რად იმოქ­მე­დონ საჭ­მლის მომ­ნე­ლე­ბელ ტრაქ­ტზე, ან და­ფა­როს სე­რი­ო­ზუ­ლი და­ა­ვა­დე­ბის ნიშ­ნე­ბი. ხში­რი ფა­ღა­რა­თი მო­ით­ხოვს ექი­მის კონ­სულ­ტა­ცი­ას. აი მკურ­ნა­ლო­ბის რამ­დე­ნი­მე სა­შუ­ა­ლე­ბა.
თქვენ უნ­და ჩა­ა­ტა­როთ პე­რო­ლა­რუ­ლი რე­ჰიდ­რა­ტა­ცია. გარ­და სით­ხის

მუც­ლის ღრუს ორ­გა­ნო­ე­ბის და­ა­ვა­დე­ბა, რო­მე­ლიც უფ­რო ცნო­ბი­ლია რო­გორც სპრუ (სპრუ, სტო­პი­კუ­ლი აფ­თე­ბი, საჭ­მლის მომ­ნე­ლე­ბე­ლი ტრაქ­ტის ლორ­წო­ვა­ნი გარ­სის ფსი­ლოზ­ქრო­ნი­კუ­ლი ან­თე­ბა, რო­მე­ლიც ტრო­პი­კუ­ლი ქვეყ­ნე­ბის­თვის არის და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლი) _ ასე­თი იშ­ვი­ა­თი დი­აგ­ნო­ზი შე­იძ­ლე­ბა და­გის­ვათ ექი­მებ­მა, თუ თქვენ­მა ნაწ­ლა­ვებ­მა მუ­შა­ო­ბა­ზე უა­რი გა­ნაც­ხა­დეს. ეს ნაკ­ლე­ბად გავ­რცე­ლე­ბუ­ლი და­ა­ვა­დე­ბა იწ­ვევს მა­ლაბ­სორ­ბცი­ის სინ­დრო­მის გან­ვი­თა­რე­ბას, რომ­ლის დრო­საც გლუ­ტე­ნი, ანუ პრო­ტე­ი­ნი, რო­მე­ლიც მარ­ცვლო­ვა­ნებ­შია (ხორ­ბა­ლი, შვრია, ჭვა­ვი), იწ­ვევს არა­სა­სურ­ველ რე­აქ­ცი­ას წვრილ ნაწ­ლავ­ში.
გლუ­ტენ­თან შე­უ­გუ­ებ­ლო­ბის ეს მძი­მე ფორ­მა გა­მოწ­ვე­უ­ლია, რო­გორც ვი­რუ­სით, ასე­ვე მემ­კვიდ­რე­ო­ბით. მა­ლაბ­სორ­ბცი­ის­თვის და­მა­ხა­სი­ა­თე­ბე­ლია შიმ­ში­ლის გრძნო­ბა საკ­ვე­ბის მი­ღე­ბის­თა­ნა­ვე.